5-Dimensional Nano Memory Disc:
5-डायमेंशनल नॅनो मेमरी डिस्क हा डेटा स्टोरेज डिव्हाइसचा एक काल्पनिक प्रकार आहे जो डेटा संचयित करण्यासाठी आणि ऍक्सेस करण्यासाठी पाच मिती वापरतो. ही संकल्पना प्रथम 2013 मध्ये साउथॅम्प्टन विद्यापीठातील शास्त्रज्ञांनी मांडली होती.
डिस्क फ्युज्ड सिलिका ग्लासपासून बनलेली आहे आणि नॅनोस्केल स्तरावर काचेमध्ये डेटा लिहिण्यासाठी अल्ट्राफास्ट लेसर वापरून कार्य करते. माहिती पाच आयामांमध्ये एन्कोड केलेली आहे: जागेचे तीन परिमाण, तसेच काचेच्या आत असलेल्या नॅनोस्ट्रक्चर्सचा आकार आणि अभिमुखता.
या तंत्रज्ञानामध्ये एका डिस्कवर 360 टेराबाइट्स पर्यंत संचयित करण्याची क्षमता असलेल्या अत्यंत कमी जागेत प्रचंड प्रमाणात डेटा साठवण्याची क्षमता आहे. त्यात अत्यंत टिकाऊ असण्याचाही फायदा आहे, ज्यामध्ये अब्जावधी वर्षे ऱ्हास न होता जगण्याची क्षमता आहे.
जरी तंत्रज्ञान अद्याप प्रायोगिक अवस्थेत असले तरी, भविष्यात डेटा संचयनावर त्याचा महत्त्वपूर्ण परिणाम होऊ शकतो, विशेषत: अशा क्षेत्रांमध्ये जेथे मोठ्या प्रमाणात डेटा दीर्घ कालावधीसाठी संग्रहित करणे आवश्यक आहे, जसे की संग्रहण संचयन, वैज्ञानिक संशोधन किंवा अंतराळ संशोधन


